Trójmiasto to rozległa aglomeracja, ciągnąca się pasmem 45 km wzdłuż brzegów Zatoki Gdańskiej. Cechuje je wyjątkowe połączenie przeszłości z teraźniejszością: tysiącletni, postępowy i kosmopolityczny, pełen wspaniałych zabytków Gdańsk; Sopot – modny ośrodek wypoczynkowy i kulturalny oraz Gdynia – młode i nowoczesne, dynamiczne miasto portowe.

Zwiedzamy Gdańsk – trasa wycieczki

Pierwsze wzmianki o Gdańsku pochodzą z 997 roku i są związane z św. Wojciechem i jego misją na Pomorzu. Miasto znajdowało się w granicach państwa pierwszych Piastów, aby w końcu zostać przejęte przez Krzyżaków, którzy panowali tutaj aż do roku 1454. Koniec wojny “trzynastoletniej” i powrót Gdańska pod panowanie Polski, zapoczątkował złoty okres, okres dynamicznego rozwoju gospodarczego. To wtedy powstały w mieście najwspanialsze budowle i najcenniejsze dzieła sztuki.

Po drugim rozbiorze Polski, Gdańsk znalazł się w granicach państwa pruskiego i zaczął poupadać. Po I wojnie światowej powstało Wolne Miasto Gdańsk. W 1939 roku, to w Gdańsku rozpoczęła się II wojna światowa, a 6 lat później, miasto zniszczone przez Armię Czerwoną, powróciło do granic Polski. W 1980 roku, to w stoczni w Gdańsku narodziła się Solidarność, której walka o wolność doprowadziła do przełomowych zmian w kraju jak i w tej części Europy.

Brama Wyżynna

Naszą wycieczkę rozpoczynamy od Renesansowej bramy w kształcie łuku triumfalnego, która powstała w latach 1586 – 1588. W górnej jej części widać trzy herby: Gdańska, Polski i Prus Królewskich. Za bramą rozpoczyna się Droga Królewska, czyli reprezentacyjną oś drogowa, przy której stoją najciekawsze obiekty miasta.

Zespół przedbramia

Za bramą Wyżynną zobaczymy unikatowy zespół obronny, który miał za zadanie chronić główny wjazd do miasta. Składa się na niego gotycka wieża Więzienna i renesansowy pałacyk, tzw. Katownia, które są połączone murami.

Od XV do XVII wieku, Katownie zamieszkiwali miejscy kaci. Na wschodniej ścianie wieży, widnieje jeszcze ramię dawnego pręgieża z resztkami łańcucha. W środku zespołu znajdują się cele więzienne oraz loch śmierci głodowej, tzw. “Jama żmij”.

Znajdziemy tam również Muzeum Bursztynu. Na ekspozycjach znajdują się m.in. ozdobne figurki oraz zatopione w bursztynie owady i rośliny, a także największe na świecie bursztynowe jajo o średnicy 11,5 cm.

Wielka zbrojownia

Z lewej strony znajduje się wielki plac. To Targ Węglowy. W jego północno-wschodniej części ogranicza go fragment murów miejskich, na których znajdziemy gotycką basztę Słomianą oraz Wielką Zbrojownie. To kwintesencja architektury manierystycznej północnej Europy. Powstała w latach 1601-1609. Wewnątrz znajdował się magazyn sprzętu oraz broni. Została zaprojektowana w formie czterech przylegających do siebie kamieniczek o wspaniałych szczytach. Na jej fasadach znajdziemy rzeźby żołnierzy gdańskich i rozpryskujących się pocisków. Na wschodniej ścianie znajdziemy boginię wojny Atenę, a poniżej znajdziemy studzienkę do wyciągania kul z piwnicy, przypominającą miniaturkę greckiej świątyni.

Złota brama

Powstała w latach 1612-1614. Jej nazwa pochodzi od delikatnej pozłoty, która pokrywa detale fasady. Urzekająca finezją zdobień brama wiedzie na ulicę Długą, która zwana jest Salonem Gdańska.

Kształt Złotej Bramy ma przypominać rzymskie łuki triumfalne. Miało to uzmysłowić przybyszom świetność otwierającej się przed nimi ulicy Długiej. Na samym szczycie znajdziemy figury przedstawiające Pokój, Wolność, Bogactwo oraz Sławę. Z drugiej strony figury Zgody, Sprawiedliwości, Pobożności i Roztropności. Niżej znajdziemy napis po łacinie “W zgodzie małe państwa rosną, przez niezgodę wielkie upadają“.

Dwór Bractwa św. Jerzego

Do Złotej Bramy przylega budynek budowany w XV wieku. To siedziba elitarnego Bractwa św. Jerzego. Zgrabna bryła Dworu z czterospadowym dachem z wieżyczkami, zwieńczona jest na szczycie figurą św. Jerzego walczącego ze smokiem.

Ulica Długa

Jak wspomniałem wcześniej, ulica Długa to reprezentacyjna ulica Gdańska. Znajdziemy przy niej wspaniałe kamienice, które do dziś wzbudzają refleksje na temat potęgi jego danych obywateli. W oddali widać najważniejszą budowlę w całym mieście, czyli Ratusz.

Przy numerze 28 znajduje się renesansowa kamienica Ferberów z 1560 roku. Była to najbardziej wpływowa rodzina w mieście. Pod numerem 35 znajduje się, także pochodzący z okresu  renesansu, Lwi Zamek wybudowany w 1569 roku. W roku 1636 roku przyjmowano w nim samego króla Władysława IV. Z przekazów uczestników uczty wynika, że król był w doskonałym humorze i grał w salonowca.

Pod numerem 45 znajduje się Dom Schumannów, piękna kamieniczka z 1560 roku, na której umieszczono posąg Zeusa.

Na naszą szczególną uwagę zasługuje Dom Uphagena znajdujący się pod numerem 12. To jedna z najpiękniejszych kamienic mieszczańskich w mieście. Wewnątrz zachował się prawie oryginalny wystrój z XVII i XVIII wieku. W budynku znajduje się Muzeum Wnętrz Mieszczańskich i organizowane są tam ciekawe wystawy czasowe.

Ratusz Głównego Miasta

Ratusz w Gdańsku należy do najwspanialszych budowli tego typu w Polsce. Powstawał etapami od XIV wieku. Gotycko – Renesansowa bryła budynku wyróżnia się wyraźnie na tle otoczenia. Nad budynkiem dominuje wysmukła wieża, w której w sezonie działa punkt widokowy. Znajdujący się na samym szczycie wieży, posąg króla Zygmunta Augusta wykonano z około 2,5 kg złota wysokiej próby. Co godzinę zegar na wieży, odgrywa różne melodie.

We wnętrzach można podziwiać słynne meble gdyńskie, zbiory historyczne, odtworzoną uliczkę Wolnego Miasta oraz bogaty zbiór gdańskich monet oraz medali. Na szczególną uwagę zasługuje obraz Apoteoza gdańska, przedstawiający łączność Gdańska z Polską.

Długi Targ

Drogę Królewską kończy Długi Targ. Jest to jeden z najczęściej odwiedzanych zakątków miasta. Zawsze pełno tutaj ludzi, artystów i kramarzy. Wokoło znajdziemy okazałe gmachy, w tym słynną Złotą Kamienicę z XVII wieku. Jej fasadę zdobią rzeźbione głowy wodzów, książąt i królów (np. Władysława Jagiełły i Zygmunta III Wazy) oraz sceny batalistyczne.

Pośrodku Długiego Targu stoi słynna fontanna Neptuna, symbol miasta i obowiązkowy punkt każdej wycieczki.

Targ zamyka renesansowa Zielona Brama z czterema przejściami, zbudowana w latach 1564 – 1568. Powstała jako siedziba władców polskich, ci jednak woleli wygody kamienic na Długim Targu (mieszkali w domach z nr 1-4, 11 i 39-43).

Dwór Artusa

Zaraz za fontanną Neptuna znajduje się najwspanialszy budynek przy Długim Targu. To Dwór Artusa, posiadający wspaniałe wnętrza, w których znajdziemy modele starych żaglowców, malowidła i freski. Jest tu także niezwykły 11-metrowy piec, zbudowany z 500 kafli w 1546 roku.

Dwór Arusa wraz z przylegającym do niego Domem Ławników tworzą muzeum. W tym drugim, w górnym okienku kamienicy o godz. 13 i 17 pojawia się słynna Panienka z okienka (z powieści Deotymy) i kłania się widzom.

Długie Pobrzeże

Za Zieloną Bramą otwiera się malowniczy widok na szeroki prospekt Długiego Pobrzeża i Motławy oraz widok na tysiącletni port, kamienice z jednej strony rzeki i potężne spichlerze z drugiej.

Wzdłuż rzeki przy Długim Pobrzeżu stoi ciąg gotyckich bram wodnych: Krowia, Chlebnicka, Mariacka oraz słynny Żuraw.

Centralne Muzeum Morskie

Słynny Żuraw, czyli niezwykła hybryda bramy, wieży oraz dźwigu portowego powstał w latach 1442 – 1444. Wewnątrz mieści się oddział Muzem Morskiego – jednego z najwspanialszych muzeów morskich w Europie. Wewnątrz znajdziemy imponujący zbiór łodzi z całego świata, a na wyspie Ołowiance przedmioty wyłowione z wraków statków, obrazy, mapy i okrętowe armaty. Dodatkowo przy wyspie cumuje pierwszy statek zbudowany w stoczni gdańskiej po wojnie – “Sołdek”, dzisiaj uznawany za zabytek techniki.

Pobrzeże Rybackie

Za Żurawiem znajduje się Rybackie Pobrzeże. Znajdziemy tak XV wieczne bramy: Świętojańską oraz Straganiarską, którymi przechodzi się na Targ Rybny z basztą Łabędź. W przeszłości znajdował się z tym miejscu zamek krzyżacki, zniszczony w 1454 roku.

Ulica Mariacka

Przechodząc przez Bramę Mariacką trafimy na słynną ulicę Mariacką, która jest dumą współczesnego Gdańska. Jej baśniowy wystrój przypomina nam o najlepszych czasach miasta.

Bazylika Mariacka

To jedna z największych świątyń gotyckich w Europie. Powstawała przez 159 lat od 1343 do 1502 roku. Nawa kościoła ma 105 metrów długości, transept zaś 66 metrów. Do wnętrza prowadzi siedem bram, wewnątrz jest 27 filarów, które podtrzymują sklepienie rozpięte 30 metrów nad ziemią.

Z rzeczy które warto zobaczyć we wnętrzach kościoła to z pewnością będzie późnogotycki ołtarz z lat 1510-1517, gotycka pieta, “Piękna Madonna”, legendarny krucyfiks, liczne epitafia oraz płyty nagrobne oraz kopia obrazu Hansa Memlinga “Sąd Ostateczny”.

Warto także zobaczyć zegar astronomiczny, czyli rekonstrukcję wybitnego dzieła mistrza Duringera z Torunia. Wg legendy, zachwyceni efektem pracy rajcy, kazali oślepić rzemieślnika, żeby nigdy więcej nie zrobił niczego podobnego. Zegar pokazuje godziny, fazy księżyca, znaki zodiaku oraz Pokłon Trzech Króli, 12 apostołów oraz Adama i Ewę. Wszystko to można oglądać codziennie o godzinie 12.

Na 82 metrową wieże, na której znajduje się doskonały punkt widokowy, prowadzą 402 stopnie.

Kościół św. Mikołaja

Gotycki kościół znajdujący się na ulicy Świętojańskiej, jako jedyny nie uległ zniszczeniu w 1945 roku. Ponadto zachował swój XIV wieczny wygląd. Wnętrze urzeka barokowo-rokokowymi wyposażeniem: wspaniałymi ołtarzami bocznymi, amboną, organami. Niezwykły pięciokondygnacyjny ołtarz z 1643 roku kryje malowidło A. Ranischa przedstawiające patrona świątyni oraz figury polskich świętych.

Kościół św. Katarzyny

Świątynia należy do najstarszych kościołów w całym mieście. Powstawała od połowy XIV wieku do 1486 roku. Będąc w środku warto zwrócić uwagę na epitafium i grób Jana Heweliusza oraz obraz B. Milwitza “Wjazd Chrystusa do Jerozolimy”. Nad ołtarzem głównym znajdziemy malowidło A. Mollera “Ukrzyżowanie”. W jego tle znalazła się panorama Gdańska z 1610 roku.

W 76-metrowej wieży kościoła, mieści się Muzeum Zegarów Wieżowych. Znajduje się tam także carillon złożony z 37 dzwonów, który o pełnej godzinie wygrywa najróżniejsze melodie.

Kościół św. Brygidy

Zaraz obok kościoła św. Katarzyny, znajduje się XIV wieczny kościół św. Brygidy. W latach 80 tych był on ostoją Solidarności. W mrocznym oraz surowym wnętrzu, wyróżnia się imponujący ołtarz z bursztynu, epitafium katyńskie, pomnik ks. Jerzego Popiełuszki oraz krata z historią orła polskiego.

Ratusz Staromiejski

Renesansowy Ratusz Staromiejski to jeden z najcenniejszych zabytków Starego Miasta w Gdańsku. Wewnątrz na naszą uwagę zasługują bogato rzeźbione schody oraz cenny portal z 1517 roku. Latem w Sali Mieszczańskiej odbywają się koncerty kameralne.

Wielki Młyn

Potężny młyn znajduje się zaraz obok kościoła św. Katarzyny. Pracował przez prawie 600 lat do roku 1945. Był jednym z największych zakładów przemysłowych zachodniej Europy. Dzisiaj znajduje się tam dom handlowy.

Pomnik Poległych Stoczniowców

Słynny monument upamiętniający tragiczne wydarzenia grudnia 1970 roku, został odsłonięty 16 grudnia 1980 roku. Znajduje się na placu Solidarności, przy bramie nr 2 Stoczni Gdańskiej. Powstał w ciągu zaledwie 2 miesięcy ze składek społeczeństwa. Składa się on z trzech krzyży z kotwicami, wysokie na 42 metry i ważące po 36 ton każdy. Symbolizują one lata 1956, 1970 i 1976. Znajduje się tam także fragment wiersza Czesława Miłosza. Przy ścianie pamięci ustawiono postać rannego stoczniowca oraz wypisano nazwiska ofiar z grudnia 1970 roku.

Muzeum Narodowe

| www.mng.gda.pl | W dawnym klasztorze Franciszkanów, znajduje się muzeum Narodowe. Klasztor stanowi część średniowiecznego zespołu architektonicznego, w którego skład wchodzi jeszcze kościół Trójcy Świętej, kaplica św. Anny oraz dom kazalnicowy.

We wnętrzach muzeum możemy podziwiać malarstwo polskie XIX wieku (dzieła Gersona, Michałowskiego, Malczewskiego, Boznańska), malarstwo obce (np. Brueghel Młodszy, Durer), gotycką rzeźbę sakralną, skarbiec z przedmiotami ze szlachetnych kruszców od XV do XIX wieku oraz słynne meble gdańskie. Największym skarbem Muzeum jest jednak niesamowity tryptyk Kansa Memlinga “Sąd Ostateczny” z lat 1467-1473.

Westerplatte

Przylądek Westerplatte to miejsce bohaterskiej obrony we wrześniu 1939 roku. Znajduje się tam cmentarz poległych żołnierzy polskich, ocalała Wartownia nr 1, ruiny koszar i Wartowni nr 3, czołg oraz pomnik Obrońców Wybrzeża odsłonięty w 1966 roku.

Katedra oliwska

Oliwa to willowa dzielnica Gdańska, przez wieki należała do cystersów, których opactwo powstało tutaj już w 1186 roku. Kościół w stylu gotyckim, swój ostateczny wygląd uzyskał w 1771 roku. W jego wnętrzu znajdziemy wiele cennych dzieł sztuki, w tym renesansowy ołtarz główny oraz wspaniałe stalle oraz ołtarze boczne, epitafia, polichromie z XVI wieku, portrety królów i książąt pomorskich oraz słynne rokokowe organy.

Zoo

| zoo.gda.pl | Około 2 kilometry od katedry oliwskiej, znajduje się ogród zoologiczny. W częściowo naturalnych warunkach żyje tutaj kilkaset gatunków zwierząt. Chlubą ogrodu jest nowoczesny, szklany dom dla szympansów.

Na obszarze około 125 hektarów mieszkają tu zwierzęta pochodzące ze wszystkich kontynentów. Są wśród nich takie, których populacje na wolności już właściwie nie istnieją. Gwałtowny rozwój techniczny, wzrost zanieczyszczenia naturalnego środowiska spowodowały, że niektóre gatunki zwierząt mogą żyć bezpiecznie jedynie w ogrodach zoologicznych.

Co warto zobaczyć w Sopocie?

Do XIX wieku, Sopot był senną, starą wioską rybacką. Jednak zaczął zdobywać popularność jako kąpielisko. Sto lat później był już popularnym w Europie miejscem letniskowym, a w 1902 roku zdobył prawa miejskie. W mieście powstały wtedy domy zdrojowe, popularne dzisiaj molo, a także tor wyścigów konnych, Opera Leśna i Grand Hotel. Tak samo jak sto lat temu, tak i dzisiaj wypoczywają tam wielcy świata kultury, polityki oraz biznesu.. a także tysiące zwykłych turystów.

Deptak

Ulica Bohaterów Monte Cassino to główna promenada Sopotu – zwana także Monciakiem. Przechadzając się po niej mijamy po obu jej stronach zadbane kamieniczki z XIX i XX wieku, w których na parterach rozlokowały się sklepy, bary, restauracje itp. To właśnie tutaj można spotkać znane postacie z filmu czy teatru.

Molo w Sopocie

| molo.sopot.pl | Molo w Sopocie to najpopularniejsze miejsce w mieście. Obowiązkowy punkt zwiedzania. Pierwsze molo w tym miejscu pojawiło się w I połowie XIX wieku. Obecny kształt nabrało jednak dopiero w roku 1927 roku. Ma ono długość 512 metrów. Sam koniec mola, to także doskonały punkt widokowy na Zatokę Gdańską.

Po obu stronach molo jest fajna piaszczysta plaża. Po północnej stronie znajduje się potężny, secesyjny Grand Hotel, który przyjmował w swoje progi wielu wybitnych gości, m.in. de Gaulle’a oraz gwiazdy kina i teatru.

Opera Leśna

| operalesna.sopot.plTo jeden z symboli miasta. Opera powstała w 1909 roku, w zagłębieniu między dwoma wzgórzami. Początkowo wystawiano tutaj przedstawienia operowe, ale od 1964 roku odbywały się tutaj Festiwale Muzyczne. Widownia może pomieścić 5 tyś osób. W sezonie letnim jest pokrywa w całości dachem ważącym 8 ton.

Co warto zobaczyć w Gdyni?

Pierwsze zapiski wspominające nazwę Gdynia pochodzą z 1253 roku, ale prawdziwy rozwój miejscowości rozpoczął się dopiero po I wojnie światowej, kiedy to władze II Rzeczpospolitej podjęły decyzję o budowie portu w tej zapomnianej wioseczce. Potem poszło już z górki. W 1926 roku, Gdynia zdobyła prawa miejskie, a już dekadę później była największym portem na Bałtyku. Kolejny etap gwałtownego rozwoju nastąpił po 1989 roku. W mieście powstały liczne centra handlowe i bankowe. Dzisiaj mieszka tutaj ćwierć miliona mieszkańców.

Molo Południowe

Centrum turystyczne wraz z wychodzącym w morze molem Południowym to dzisiaj centrum turystyczne Gdyni – tzw skwer Kościuszki. W miejscu gdzie dzisiaj stoi wielokielichowa fontanna, przebiegała kiedyś linia morza – to były czasy kiedy Gdynia była zapyziałą wioską bez żadnego portu. Teraz znajduje się tutaj wesołe miasteczko oraz nowoczesne Multikino.

Przy molo cumują legendarne, okryte światową żaglowce – Dar Pomorza oraz Dar Młodzieży, oraz biorący udział w walkach II wojny światowej, niszczyciel ORP Błyskawica. Pierwszy i ostatni, zostały zamienione w muzea na wodzie.

Oceanarium

| akwarium.gdynia.pl | To jedno z najciekawszych muzeów na całym polskim wybrzeżu. Urządzono jest w modernistycznym gmachu na ul. Zjednoczenia 1. W środku możemy podziwiać ogromne żółwie, piranie, mureny, ryby tropikalne oraz setki innych stworzeń. Znajdziemy tam także makietę dna Bałtyku, szczękę kopalnego rekina oraz wielokształtne muszle.

Kamienna Góra

Na samym szczycie Kamiennej Góry (52,4 m n.p.m.) znajduje się punkt widokowy, z którego rozciąga się przepiękna panorama na port gdański, jego redę, molo Południowe, stocznię, zatokę i Półwysep Helski.

U podnóża góry, rozciąga się betonowa promenada, latem pełna ludzi. Zaraz obok znajduje się szeroka plaża, zapełniona zjeżdżalniami, dmuchanymi zabawkami – prawdziwy raj dla dzieci.

Muzeum Marynarki Wojennej

Muzeum na stałe już wrosło w gdyński pejzaż. Dziś trudno wyobrazić sobie Skwer Kościuszki bez wspaniałej sylwetki “Błyskawicy” czy też Bulwar Nadmorski pozbawiony Ekspozycji Plenerowej Broni i Uzbrojenia Morskiego. Upowszechnianie i popularyzacja historii Marynarki Wojennej RP to jeden z głównych filarów działalności muzeum. Oferta ekspozycyjna, prezentująca bogate i piękne dzieje oręża polskiego na morzu, skierowana jest do wszystkich, chcących poznać ten rozdział  historii naszego kraju. Więcej info www.muzeummw.pl